Nationale Bijentelling: 15 & 16 april

Marloes Blom

12 April 2023 .

bee-washing

Een akkerhommel (Bombus pascuorum). Foto: Getty Images

Komend weekend, 15 en 16 april, kun je weer bijen tellen. Op die manier wordt duidelijk met welke bijensoort het goed of slecht gaat. Dit jaar zijn bijen-experts extra benieuwd naar de gevolgen van de zachte winter en late vorst op het aantal- en de soorten bijen. Tel je dus mee met de Nationale Bijentelling 2023, op 15 of 16 april?

Bijen tellen: híerom is dat belangrijk

De Nationale Bijentelling is een project van Naturalis, Natuur & Milieu, IVN en LandschappenNL, en wordt georganiseerd in samenwerking met EIS Kenniscentrum Insecten en Waarneming.nl. Het doel: vaststellen hoe het gaat met de bijen in Nederland. Dat lukt het best als er zoveel mogelijk mensen, verspreid door heel Nederland, meetellen. Dat geeft inzicht in verschillen tussen regio’s, en tussen platteland en stad.

Gaat het slecht met een bepaalde soort, dan kunnen er maatregelen worden genomen om die specifieke bij te helpen. Dat gebeurde bijvoorbeeld eerder bij de boshommel. In Nederland zijn maar liefst 34 soorten bijen verdwenen; van de 360 wilde bijensoorten die hier nu voorkomen is 50 procent bedreigd, aldus nationalebijentelling.nl.

Dit jaar zijn bijen-experts extra benieuwd naar het effect van de zachte winter en de late vorst op bijen. Koos Biesmeijer, wetenschappelijk directeur en bijenexpert bij Naturalis:
“Het zachte winterweer heeft hommelkoninginnen en andere bestuivers waarschijnlijk al vroeg uit hun winterslaap gewekt. Eenmaal actief moet er wel voedsel gevonden worden en dat is in de vrieskou niet eenvoudig.” Veel kruidachtige planten zijn misschien doodgevroren door de vorst. Biesmeijer: “Dat is normaal, maar daarmee zijn die bloemen voorlopig niet beschikbaar voor de bijen.” 

boshommel
Met dank aan allerlei bijvriendelijke maatregelen leeft de boshommel weer in het mooie Limburgse Geuldal. Foto: Menno Reemer / EIS Kenniscentrum Insecten
Dit jaar zijn de bijen-experts extra benieuwd naar het effect van de zachte winter en de late vorst op bijen. Foto: Karin de Jonge

Lees ook:
Doe je in mei mee, aan Maai Mei Niet? Door je gazon niet of minder te maaien, kunnen er bloemen groeien: voedsel voor insecten zoals bijen en vlinders. Ook leuk: als je meedoet, krijg je de nectarscore van je eigen tuin.

De bijen in 2022

Aan de Nationale Bijentelling van 2022, op 23 en 24 april, deden 3.749 mensen mee. Dat zijn er veel minder dan in 2021 toen maar liefst 11.141 mensen meetelden. Dit jaar is er dus wat in te halen! Vorig jaar telden de tellers gezamenlijk 7.247 bijen en zweefvliegen. Hier zie je de volledige Top 10 en de aantallen, dit waren de vijf meest getelde soorten:

1 Honingbij
2 Rosse Metselbij
3 Sachembij
4 Gehoornde metselbij
5 Akkerhommel

Het vosje, dat in 2021 nog 6.550 maal werd geteld, stond in 2022 niet in de Top 10.

De gehoornde metselbij (Osmia cornuta) stond in 2022 op plek 4 qua meest getelde bijensoorten tijdens de Nationale Bijentelling. Foto: Getty Images.

Wilde bij, hommel of zweefvlieg?

Tijdens deze Nationale Bijentelling tel je bijen, hommels én zweefvliegen. Veel van de bijen die je in april in de tuin ziet behoren namelijk tot de hommels. Omdat sommige zweefvliegen behoorlijk lijken op hommels en bijen en ook planten bestuiven, worden zij ook geteld. In april 2022 berichtte de NOS nog dat het aantal zweefvliegen op de Veluwe met maar liefst 80% was gedaald.

Zo tel je mee op 15 of 16 april – een goede voorbereiding is het halve werk

Wil je je goed voorbereiden, download dan op nationalebijentelling.nl het handige Bijengidsje 2023. In dat gidsje staan de bijensoorten die je in het voorjaar in je tuin kunt treffen: hoe je ze herkent, en waar en wanneer ze vooral rondvliegen. Je kunt dan ook het telformulier downloaden met daarop de 16 verschillende soorten bijen, hommels en zweefvliegen overzichtelijk afgebeeld. Dan is het alleen nog een kwestie van aanvinken, en de aantallen achteraf invoeren op nationalebijentelling.nl.

Je kunt je ook nu al opgeven via de site, dan ontvang je per mail bijenteltips en het laatste nieuws over de telling.

Het precieze stappenplan op 15 of 16 april

  • Kies op 15 of 16 april een zonnig – of in ieder geval droog – moment.
  • Loop rustig één rondje door je tuin, of zorg dat je zo’n 30 minuten op je balkon bent. Noteer op het telformulier welke soort(en) je ziet en hoeveel van elke soort.
  • Voer die gegevens vóór zondagavond 16 april 20:00 uur in op nationalebijentelling.nl.

Goed om te weten: meetellen kan óók zonder tuin, balkon of dakterras. Kies dan een plek in de buurt uit, zoals de tuin van iemand die je kent, een park, moes- of schooltuin, of natuurgebied. Zorg in ieder geval dat het gebied waarin je gaat tellen maximaal zo’n 10m2 tot 25m2 groot is zodat je het overzicht kun behouden.

Foto bovenaan: Getty Images
Bronnen: nationalebijentelling.nl, NOS

Meer over bijen

...

Natuurfotowedstrijd 2024: Stem op jouw favoriete foto

...


Schrijf je nu in voor de nieuwsbrief

Ontvang elke week het laatste natuurnieuws van Roots!


Meer Nieuws